Kopfkino 12 met Lowie Vermeersch
Drie oktober was filmhuis Cinerama weer het decor van Kopfkino. In de volle zaal stond ditmaal ontwerper Lowie Vermeersch centraal. De Vlaming heeft zijn carrière gewijd aan zijn grote liefde: auto’s. Geruime tijd was hij hoofdontwerper van het gerenommeerde Italiaanse designbureau Pininfarina. Hier was hij betrokken bij het ontwerpen voor automerken als Ferrari. Na twaalf jaar Pininfarina is hij in 2011 begonnen met het oprichten van zijn eigen bureau voor mobility-design: Granstudio. Deze avond werd Vermeersch geïnterviewd door één van zijn vrienden: Leon van Geest. Zoals gewoonlijk bij Kopfkino ging dit aan de hand van een aantal videofragmenten.
Het eerste videoblok, genaamd ‘Passie’, bestond uit twee fragmenten. Het eerste fragment toonde ons een sportauto die rondes reed over een leeg parcours. De chauffeur stapt uiteindelijk uit en vertoont geen enkel teken van emotie. In het tweede fragment zagen we een groep jongens die een stoffige auto opknappen om ermee te racen door de straten. Zij hadden er duidelijk plezier in. Vermeersch: “De fragmenten geven twee beelden weer. Het eerste filmpje is zielloos. In de tweede voel je een sterke relatie tussen mens en auto.” Het is duidelijk dat Vermeersch veel waarde hecht aan de emoties die een ontwerp teweeg kunnen brengen en aan de band die kan ontstaan tussen mens en object. “Als je een auto uit elkaar hebt gehaald ontstaat de magie van beweging. Het is geen homp metaal meer. Het voelen van een auto is heel belangrijk. Het fysieke van een ding is voor mij heel belangrijk.”
Het tweede blok, ‘Verandering’, toonde drie fragmenten. Eén waarbij, in vroeger tijden, conceptmodellen van auto’s werden getoond, een ander waarbij het revolutionaire idee van de vierpersoons auto werd gepresenteerd en ten slotte een commercial van Audi waarbij ontwerpers het ontwerp van een auto al schetsend bediscussiëren. “Dat laatste is echt PR bullshit”, aldus Vermeersch. Doelend op hoe de acteurs in de Audi-commercial spreken over de functie van een bepaalde vorm in de auto. “Het ontwerpen van een auto is tegenwoordig alleen styling. Automotive is vergelijkbaar met het werken voor televisie. Anders dan als bij een off-circuit documentaire.” Volgens Vermeersch staat wat een auto is, vast doordat mensen teveel hechten aan vooroordelen van hoe een auto opgebouwd moet zijn. Ook wettelijk vastgestelde veiligheidsvoorschriften dragen bij aan deze belemmering van creativiteit. “Je moet laten zien hoe je met een oplossing kan komen. Als je niet let op het probleem van het kip en het ei, kan je het ontwerpen anders benaderen. Het gaat er in de eerste instantie om wat je wil bereiken, niet om hoe je dat moet doen.”
In blok drie, ‘Essentie’, zagen we een grote met helium gevulde, aluminium ballon van de Japanse ontwerper Junya Ishigami. De rechthoekige ballon vulde een groot deel van een atrium en was constant, traag, in beweging, waardoor de ruimte in principe in een staat van constante verandering was. Ook kregen we een fragment uit de dansfilm ‘Pina’ van Wim Wenders te zien. Wat Vermeersch met deze fragmenten duidelijk wil maken is dat er ook met ruimte gespeeld kan worden. Denken aan hoe een ontwerp en de ruimte daar omheen op elkaar inwerken zouden tot interessante innovaties kunnen leiden. “Als men over verandering spreekt, spreekt men over het zoeken naar een grens.”
In het laatste blok, ‘Consequentie’, werd een scene uit de film ‘Lost in Translation’ vertoond. Hierin zagen we hoe Bill Murray’s personage zich bevond in een ontheemde situatie waarin iedereen iets van hem wilde. Hierna volgde een fragment uit een documentaire over Lowie Vermeersch zelf waarin hij in zijn werk wordt gevolgd en spreekt over zijn werk, zijn passie en zijn leven. Zijn leven was op dat moment vergelijkbaar met dat van Bill Murray in ‘Lost in Translation’. “Het volgen van je passie kan je brengen tot een ontheemde situatie.” Op de vraag van Leon van Geest waarom hij nou eigenlijk gestopt was bij Pininfarina antwoordde hij: “Het gaat me te ver als je rol als ontwerper PR wordt. Het was noodzakelijk om een nieuwe stap te zetten, zodat ik mezelf niet zou verliezen. In Italië hoefde ik ook niet na te denken over waarom ik daar zat. Alles wat ik als auto-ontwerper nodig heb zit daar immers. Granstudio in Turijn heeft en neemt de vrijheid om voor veel automerken te ontwerpen. Over België -waar Vermeersch voorzitter en curator is van de designbiënnale Interieur te Kortrijk- zegt hij: "Bij mij gaat dat ook om mijn roots.”
Ten slotte was er de hoofdfilm van de avond. Het Italiaanse misdaad-drama ‘Le Conseguenze dell'amore’ van regisseur Paolo Sorrentino. Deze film over een ontheemde zakenman die een teruggetrokken bestaan leidt verkent dezelfde thema’s die deze avond aan bod kwamen: passie, verandering, essentie en consequentie.
